ობის სუნი ძალიან უსიამოვნოა და მისი სხვა რამეში არევა ფაქტობრივად შეუძლებელია. ის ძირითადად იქ ჩნდება, სადაც ობის სოკო იბუდებს, თუმცა თავს მაშინვე არ იჩენს. სოკოს კოლონიის განვითარების საწყისი ეტაპი თითქმის შეუმჩნეველია. მოგვიანებით, როდესაც პათოგენების რაოდენობა საგრძნობლად იზრდება, ჩნდება მუქი ლაქები და უკიდურესად უსიამოვნო ჩახუთულობის შეგრძნება. ეს იმის ნიშანია, რომ საფუძვლიანი დასუფთავების დრო მოვიდა. ამ სტატიაში განვიხილავთ, თუ რა უნდა გავაკეთოთ და როგორ ვიმოქმედოთ, როდესაც სახლში ობის სუნი დგება.

როგორ მოვიშოროთ ობის სუნი ბინაში: ეტაპობრივი გეგმა

იყავით ფრთხილად სადეზინფექციო საშუალებების გამოყენებისას. იმოქმედეთ ინსტრუქციის მიხედვით, გამოყენების შემდეგ ოთახი საგულდაგულოდ გარეცხეთ და გაანიავეთ, მოარიდეთ საკვები პროდუქტები და შეინახეთ ქიმიკატები ბავშვებისა და ცხოველებისთვის მიუწვდომელ ადგილას.

რა არის ობი

ეს სხვადასხვა სახის მიკროსკოპული სოკოების საერთო სახელწოდებაა. მათი მთავარი მახასიათებელი თვალსაჩინო ნაყოფსხეულის არარსებობა და დატოტვილი მიცელიუმია. ობის სპორები თითქმის ყველგან არის, თუმცა ისინი მხოლოდ ნესტიან და თბილ გარემოში მრავლდება. ხელსაყრელ პირობებში სპორები ჯირჯვდება და სწრაფად იზრდება. მკვრივ მასალაზე ობის აპკი ფორმირდება, ხოლო ფოროვან ზედაპირებზე სოკო შიგნით აღწევს, რაც მის მოშორებას საგრძნობლად ართულებს. საცხოვრებელ სივრცეში ობის არსებობა დაუშვებელია. ის აღიზიანებს ლორწოვან გარსს, იწვევს სურდოსა და ხველას, ასევე ამწვავებს ალერგიასა და ქრონიკულ დაავადებებს.

უსიამოვნო სუნის გაჩენის მიზეზები

თუ ოთახში ობის სუნი იგრძნობა, მიზეზი მხოლოდ ერთია — სადღაც მიკროორგანიზმების კოლონია გაჩნდა და მრავლდება. მისი აღმოჩენა და განადგურება რაც შეიძლება სწრაფად უნდა მოხდეს. სოკო ვითარდება მხოლოდ ნესტიან და თბილ ადგილებში. ამას ხელს უწყობს შემდეგი ფაქტორები:

• მაღალი ტენიანობა, ყველაზე ხშირად 60%-ზე მაღალი.
• ნაკლებად ეფექტური ვენტილაცია ან მისი სრული არარსებობა.
• 20℃-ზე მაღალი ტემპერატურა.

გასათვალისწინებელია, რომ ობის ლაქები მყისიერად არ ჩნდება. თავდაპირველად შეამჩნევთ სველ, შეუმშრალ ლაქებს, მოგვიანებით კი მათზე წითელი, ნაცრისფერი ან თეთრი ნადები წარმოიქმნება. სოკო ყველაზე ხშირად ჩნდება კედლისა და ჭერის გადაბმის ადგილებში, მილებთან, ფილების ღარებში, ჭურჭლის ან სარეცხი მანქანის რეზინის დამცავებზე, ნიჟარის ქვეშ და ფანჯრის რაფის კედელთან შეერთების ადგილას.

როგორ გავაქროთ ობის სუნი: 3 მარტივი ნაბიჯი

1. იპოვეთ სუნის წყარო

ამის გაკეთება ზოგჯერ რთულია. შესაძლოა ობის ლაქები თვალსაჩინო ადგილას იყოს, მაგრამ ხშირად მათი მოძებნა გვიწევს. ასეთ დროს ბინის საფუძვლიანად დათვალიერება და ყველა კუთხის შემოწმება მოგიწევთ. როგორც წესი, უსიამოვნო სუნი თავად გიკარნახებთ, სად უნდა ეძებოთ. წყაროს აღმოჩენის შემდეგ, შეაფასეთ დაზიანების მასშტაბი და გამომწვევი მიზეზები. ობი რომ აღარ დაბრუნდეს, მიზეზი აუცილებლად უნდა აღმოიფხვრას. მაგალითად, თუ მილი უშვებს, უნდა შეკეთდეს, ხოლო მაღალი ტენიანობის შემთხვევაში ეფექტური სავენტილაციო სისტემა დამონტაჟდეს.

2. შეარჩიეთ სადეზინფექციო საშუალება

სადეზინფექციო საშუალება მასალისა და დაზიანების ხარისხის მიხედვით ირჩევა. თუ სოკო ცოტაა, საყოფაცხოვრებო საშუალებებიც სავსებით საკმარისი იქნება:

• ძმარი: უნივერსალური გამწმენდია სხვადასხვა მასალისთვის. გამოიყენება მხოლოდ 9%-იანი სუფრის ძმარი, გაუზავებლად ან წყალთან 1:3 პროპორციით.
• კალცინირებული სოდა: საუკეთესოა შეღებილი, ფითხით დამუშავებული ზედაპირებისა და კერამიკული ფილებისთვის. 3 სუფრის კოვზ ფხვნილს ხსნიან ნახევარ ლიტრ წყალში.
• შაბიამანი (სპილენძის სულფატი): ფოროვანი მასალებისგან დამზადებული იატაკის, კედლებისა და ჭერისთვის. 1 ლიტრ თბილ წყალში ხსნიან 30 გრამ შაბიამანს და ამატებენ 1 სუფრის კოვზ ძმარს. სავალდებულოა ხელთათმანებით მუშაობა.
• ნიშადურის სპირტი: 100 მლ ნიშადურს ხსნიან 1 ლიტრ წყალში. აქვს უკიდურესად მძაფრი სუნი, ამიტომ იმუშავეთ რესპირატორით. დასრულების შემდეგ ოთახი კარგად უნდა განიავდეს.
• ქლორის ხსნარი: უნივერსალური საშუალებაა, თუმცა დიდი სიფრთხილით უნდა გამოიყენოთ, რადგან ქსოვილის სტრუქტურას შლის და ფერს აუფერულებს.

მაქსიმალურ ეფექტს სპეციალური ქიმიური საშუალებები იძლევა, რომელთა დოზირება და გამოყენების წესი აუცილებლად შეფუთვაზე მითითებული ინსტრუქციის მიხედვით უნდა წარიმართოს.

3. გაწმინდეთ და დაამუშავეთ ზედაპირი

დამუშავებამდე აუცილებელია ობის ნადების მექანიკურად მოშორება. გლუვი და მკვრივი მასალების (კერამიკული ფილა, მინა) გაწმენდა ყველაზე მარტივია. ისინი უბრალოდ სუფთად უნდა გაირეცხოს. ფოროვანი ზედაპირების გაწმენდა უფრო რთულია, რადგან სოკო მათ სტრუქტურაში ღრმად აღწევს. ასეთი მასალებიდან ნადები საფუძვლიანად უნდა ამოიფხიკოს, წინააღმდეგ შემთხვევაში კოლონია ისევ გაიზრდება. თუ სრული მოშორება შეუძლებელია, მასალა უნდა გამოიცვალოს.

გაწმენდილ ადგილს ამუშავებენ შერჩეული პრეპარატით, უსაფრთხოების წესების მკაცრი დაცვით. მუშაობისას გამოიყენეთ დამცავი ტანსაცმელი, ხელთათმანები და რესპირატორი, რათა სპორები ლორწოვან გარსზე არ მოხვდეს. სხვადასხვა საშუალების ერთმანეთში შერევა კატეგორიულად აკრძალულია. დამუშავების შემდეგ ყველა გამოყენებული ტილო თუ ღრუბელი უნდა გადააგდოთ, ტანსაცმელი გარეცხოთ და ოთახი გაანიავოთ.

ტანსაცმელსა და რბილ ავეჯზე ობის სუნის მოშორების ეფექტური გზები

ზოგჯერ ჩახუთული და უსიამოვნო არომატი უშუალოდ ქსოვილიდან მოდის. ეს მაშინ ხდება, როცა სოკო ტანსაცმელზე ან რბილ ავეჯზე სახლდება. მაგალითად, თუ კარადაში ნესტია, ტანსაცმელს ობის სუნი აუვა. ტექსტილი ფოროვანი მასალაა, ამიტომ სოკო სწრაფად აღწევს ბოჭკოებში და მისი მოშორება რთულდება. ამ დროს დაგეხმარებათ:

• რეცხვა: სუსტი სუნის დროს საკმარისია ცხელ წყალში გარეცხვა და შემდგომი დაუთოება/დაორთქვლა. ეფექტის გასაძლიერებლად ნივთი 60℃ წყალში დაალბეთ (1 ლიტრზე 1 კოვზი საპნის ნათალი და სოდა).
• ხახვის წვენი: გამოწურეთ ხახვის წვენი და ფრთხილად შეიზილეთ ქსოვილში. ლაქების გაქრობის შემდეგ ნივთი გარეცხეთ.
• არაყი და ნიშადური: 1 ლიტრ თბილ წყალში გახსენით 50-50 მლ არაყი და ნიშადური. შეასხურეთ ქსოვილს პულვერიზატორით და 40-50 წუთის შემდეგ ჩამორეცხეთ.
• წყალბადის ზეჟანგი: იდეალურია თეთრი და ღია ფერის ნივთებისთვის. თბილ წყალში გახსენით ზეჟანგი (10:1 პროპორციით) და დაალბეთ 20-30 წუთით.
• ძმარი და სარეცხი ფხვნილი: 100-150 მლ ძმრისა და 2 კოვზი ფხვნილისგან შექმნილი ფაფა შეიზილეთ ლაქაში და ნახევარი საათის შემდეგ გარეცხეთ.

სასარგებლო რჩევები პრევენციისთვის

სახლში ობის პრობლემის თავიდან ასაცილებლად, დაიცავით შემდეგი წესები:

• ნუ გააშრობთ სარეცხს საცხოვრებელ ოთახში.
• სველი დასუფთავების შემდეგ ყველა ზედაპირი კარგად შეამშრალეთ.
• არ დატოვოთ გარეცხილი თეთრეული სარეცხი მანქანის დოლურაში.
• კარადაში შენახვამდე ტანსაცმელი ბოლომდე გააშრეთ.
• უზრუნველყავით ოთახების ეფექტური ვენტილაცია ან რეგულარულად გაანიავეთ ბინა.